Trương Nghệ Mưu lập đội ngũ AI làm phim, điện ảnh bước vào kỷ nguyên mới?

Tại một chương trình thuộc khuôn khổ Liên hoan phim quốc tế Busan 2026, đạo diễn Trương Nghệ Mưu tiết lộ đang điều chỉnh kịch bản “Tam thể” và thành lập nhóm nhân sự trẻ chuyên về trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ quá trình sáng tạo. Động thái này làm dấy lên nhiều thảo luận về vai trò của công nghệ trong ngành điện ảnh.

Theo chia sẻ của đạo diễn, trong hai năm qua, ông đã đọc hơn 400.000 bình luận của khán giả để tìm hiểu phản ứng của công chúng. Những ý kiến trái chiều trở thành cơ sở để ê-kíp tìm kiếm cách thể hiện mới, phù hợp hơn với thị hiếu người xem.

Trương Nghệ Mưu nhấn mạnh khoa học viễn tưởng chỉ là lớp vỏ bên ngoài, còn cốt lõi của một bộ phim vẫn là câu chuyện hay. Khi AI ngày càng có khả năng tạo ra hình ảnh chân thực và phức tạp, thách thức đối với nhà làm phim không đơn thuần là tạo nên những khung hình đẹp mắt, mà còn nằm ở việc sử dụng chúng để truyền tải nội dung và cảm xúc.

Trong quá trình tiền kỳ, AI có thể hỗ trợ nghiên cứu hình ảnh, phác thảo bối cảnh, thiết kế nhân vật và thử nghiệm phong cách thị giác. Ở giai đoạn sản xuất và hậu kỳ, công nghệ này còn có thể hỗ trợ xử lý kỹ xảo, chỉnh sửa hình ảnh, phục hồi âm thanh và hình ảnh. Nhờ đó, ê-kíp có thêm phương án thử nghiệm trước khi đưa ra quyết định đầu tư.

Một dự án đáng chú ý là “Sanxingdui: Future Past”, tác phẩm dài khoảng 100 phút lấy cảm hứng từ nền văn minh Tam Tinh Đôi, kết hợp yếu tố khảo cổ và khoa học viễn tưởng. Bộ phim được giới thiệu là dự án ứng dụng AI, cho thấy tham vọng đưa công nghệ vào quá trình sản xuất tác phẩm điện ảnh dài dành cho rạp chiếu.

Tuy nhiên, việc sử dụng AI ở một số công đoạn không đồng nghĩa toàn bộ bộ phim được tạo ra bằng công nghệ này. Mức độ ứng dụng còn tùy thuộc vào mục tiêu nghệ thuật, ngân sách và yêu cầu của từng dự án.

Ưu thế của AI là rút ngắn thời gian thử nghiệm và giảm chi phí ở một số khâu, đặc biệt với những tác phẩm đòi hỏi bối cảnh rộng lớn hoặc kỹ xảo phức tạp. Dù vậy, khả năng tạo hình không đồng nghĩa với năng lực kể chuyện. Một bộ phim vẫn cần kịch bản chặt chẽ, nhân vật có chiều sâu và mạch cảm xúc nhất quán.

Việc Trương Nghệ Mưu thành lập nhóm chuyên về AI cho thấy công nghệ đang được đưa sâu hơn vào quá trình sáng tạo. AI có thể đề xuất phương án, nhưng con người vẫn phải lựa chọn, chỉnh sửa và kết nối các yếu tố thành một tác phẩm hoàn chỉnh.

Bên cạnh cơ hội, xu hướng này cũng đặt ra những vấn đề về quyền tác giả, dữ liệu huấn luyện, quyền sử dụng hình ảnh và giọng nói, cũng như tương lai của lao động sáng tạo. Khi một số công đoạn có thể được tự động hóa, yêu cầu đối với các vị trí thiết kế, dựng hình và kỹ xảo có thể thay đổi.

Động thái của Trương Nghệ Mưu vì thế không chỉ phản ánh sự phát triển của công nghệ, mà còn đặt ra câu hỏi về ranh giới giữa công cụ và sáng tạo nghệ thuật. Khi AI ngày càng phổ biến, lợi thế của nhà làm phim có thể không còn nằm ở việc tạo ra hình ảnh kỳ ảo nhất, mà ở khả năng kể một câu chuyện đủ sức chạm đến khán giả.