Nguyên nhân và cách xử lý mẹ nên biết khi trẻ sơ sinh ít đi ngoài

Tình trạng sức khỏe của trẻ sơ sinh có thể được phản ánh qua số lần đi ngoài và tính chất phân. Bé thường sẽ đi ngoài 5-6 lần 1 ngày. Có thể cách vài ngày bé mới đi ngoài. Tuy nhiên, nếu phân của bé vẫn mềm nhuyễn thì bố mẹ không cần phải quá lo lắng. 

Trẻ sơ sinh không đi ngoài 2 ngày là tình trạng bình thường và không gây nguy hiểm gì đến sự phát triển của trẻ.

Trẻ sơ sinh ít đi ngoài có thể là dấu hiệu của chứng táo bón hoặc một số bệnh lý nghiêm trọng như phình đại tràng bẩm sinh, hẹp hậu môn. Các bé bú sữa công thức sẽ đi ngoài ít hơn so với khi bé bú sữa mẹ. Tùy vào thể trạng từng bé mà  số lần đi ngoài cũng khác nhau. 

Với trẻ sơ sinh 8 ngày không đi ngoài, hoặc thường 3, 4 ngày mới đi ngoài một lần là điều bố mẹ cần chú ý kỹ. Cần quan sát để nhận biết những dấu hiệu bất thường ở trẻ.  

1. Nguyên nhân trẻ sơ sinh ít đi ngoài

Thường đi đại tiện nhiều lần trong ngày là đặc tính phổ biến nhất ở trẻ. Tuy nhiên, nhiều trường hợp thời gian đi đại tiện cách nhau khá dài, thậm chí cách 2-3 ngày mới đi một lần.

Điều này khiến không ít mẹ thấy lo lắng. Vậy, tại sao trẻ sơ sinh ít đi ngoài? Một số nguyên nhân lý giải cho hiện tượng trẻ sơ sinh ít đi đại tiện này:

- Do sữa mẹ

Hệ tiêu hóa của trẻ sẽ dần ổn định sau khi bú mẹ khoảng 1 tháng tuổi. Vì sữa mẹ rất dễ tiêu hóa, không để lại “bã” nhiều. Do đó, phân tích tụ đủ trong nhiều ngày sau và gây phản xạ đại tiện ở trẻ. Hoặc chỉ cần tiểu tiện là trẻ đã “tiêu hóa” hết phần sữa nhận từ mẹ nên rất lâu mới đi đại tiện được.

Tình trạng đi ngoài ít cũng có thể xảy ra đối với những bé bú chưa đủ sữa, bị đói. Lượng sữa nhận được ít khiến giảm tích tụ lượng “bã”  và không đủ để kích thích bé đi đại tiện.

- Chứng táo bón

Vì sao trẻ sơ sinh ít đi ngoài? Có thể nguyên nhân do bé bị chứng táo bón.

Táo bón là tình trạng trẻ đi ngoài phân rắn, khô, khoảng cách giữa 2 lần đại tiện quá xa nhau. Khi mắc bệnh, bé phải rặn nhiều. 

 Trẻ 0-2 tuổi mà trên 2 ngày mới đi ngoài 1 lần, trẻ từ 2 tuổi trở lên kể cả người lớn mà trên 3 ngày mới đi ngoài 1 lần thì dù phân mềm, lỏng vẫn được coi là táo bón.

Mẹ cần phân biệt rõ bởi không phải trường hợp nào cũng là do táo bón. Nếu bị táo bón thì phân của bé bị vón cục, cứng. Với trẻ chỉ bị mắc chứng chậm tiêu, trẻ sẽ ít đi đại tiện mà phân vẫn mềm, không bị khô cứng.

- Tắc ruột 

Do bị tắc ruột hoặc lồng ruột nên bé không đi ngoài được. Kèm theo đó là  việc quấy khóc do bụng căng cứng, đau bụng, không đánh rắm và nôn nhiều.

- Hẹp hậu môn

Khi mắc phải chứng hẹp hậu môn, ở bé sẽ xuất hiện các dấu hiệu như không đi ngoài, chướng bụng, nôn mửa, không có lỗ hậu môn,…

- Phình đại tràng bẩm sinh

Đây là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến  tắc ruột ở bé sơ sinh. Bệnh thường xuất hiện ở bé gái hơn. Cần phải đưa trẻ đi phẫu thuật để điều trị phình đại tràng..

2. Nên làm gì khi trẻ sơ sinh ít đi đại tiện?

Trẻ sơ sinh ít đi ngoài có sao không? Mẹ không cần quá lo lắng khi trẻ sơ sinh ít đi ngoài. Miễn là bé không gặp bất kỳ vấn đề bất thường nào, bé bú tốt, chơi ngoan. Nếu nghi bé bị táo bón dẫn đến ít đi đại tiện thì mẹ cần điều chỉnh lại chế độ dinh dưỡng hằng ngày của mẹ và bé cho phù hợp.

Mẹ nên tham khảo những cách sau để hạn chế hiệu quả được chứng ít đi ngoài ở trẻ:

- Mẹ ăn uống lành mạnh

Bổ sung nhiều rau xanh, quả tươi trong thực đơn hằng ngày để sữa mẹ có nhiều chất tốt, giúp hạn chế chứng táo bón ở bé. Đồng thời, mẹ cần hạn chế các loại thức ăn cay, nóng, nhiều dầu mỡ.

- Chọn đúng loại sữa phù hợp với tháng tuổi và pha đúng công thức chuẩn

- Bổ sung nước cho trẻ

Bé cả tuần không đi đại tiện có thể do bị thiếu nước. Đồng thời với đảm bảo các cữ bú hàng ngày, các mẹ hãy cho trẻ uống thêm nước. Tuy nhiên, mẹ nên lưu ý không thể thay thế nước hoàn toàn cho sữa trong bất kỳ trường hợp nào.

Khi cho trẻ uống nước, các mẹ cần lưu ý những điều sau:

+ Với trẻ dưới 6 tháng tuổi, cho trẻ uống thêm 100 – 200ml nước/ ngày và 200 – 300ml nước/ ngày (đối với trẻ 6 – 12 tháng tuổi).

+ Nếu tình trạng táo bón chưa cải thiện thì mẹ chỉ nên cho trẻ uống 50-100ml/ngày, sau đó tăng dần lượng nước.

+ Mẹ có thể thay nước uống bằng nước ép trái cây nguyên chất như lê, táo, mận,… Đây là những loại nước cũng tốt cho trẻ sơ sinh bị táo bón.

- Tập thể dục cho bé

Đặt bé nằm ngửa trên giường, hai chân hướng về phía mẹ, di chuyển chân của bé thật nhẹ nhàng theo vòng tròn giống như đang đạp xe đạp

- Massage bụng

Đây là cách giúp kích thích bé đi ngoài dễ hơn, đồng thời tạo thói quen đi ngoài vào đúng thời điểm trong ngày. Bạn đặt ba ngón tay ở bên trái, dưới rốn của bé, xoa bụng bé mỗi ngày 2 lần, mỗi lần khoảng 2-3 phút theo chiều quay của kim đồng hồ.

Dùng lực nhẹ nhàng, không quá mạnh. Massage bụng là cách kích thích hoạt động của phần đại tràng và giúp bé có thể đi ngoài bình thường.

- Bổ sung men vi sinh

Men vi sinh giúp chống táo bón và giúp tăng hấp thu dưỡng chất cho trẻ hơn. 

- Cho bé ăn mận khô xay nhuyễn

Mận khô xay nhuyễn cũng giúp trị táo bón ở trẻ hiệu quả, vì chất xơ có Trong mận khô có chứa chất xơ sẽ giúp tăng cường hoạt động của hệ tiêu hóa trẻ sơ sinh hơn. Với những trẻ đã bắt đầu ăn dặm, các mẹ có thể cho trẻ thưởng thức.

- Sử dụng thuốc glycerin

Nếu thay đổi chế độ ăn uống của trẻ mà không có hiệu quả, các mẹ có thể nhẹ nhàng đặt thuốc vào hậu môn của bé để giúp bôi trơn phân. Không nên sử dụng thuốc thường xuyên vì sẽ không tốt cho trẻ. 

- Cho trẻ tắm nước ấm

Nước ấm sẽ giúp trẻ thư giãn, kích thích nhu động ruột. Đây là cách hay giúp trị táo bón ở trẻ. Đồng thời, mẹ có thể dùng khăn thấm nước ấm đặt lên bụng của trẻ.

3. Cảnh giác với những trường hợp trẻ không đi ngoài

Trẻ sơ sinh ít đi ngoài do chậm tiêu, táo bón không phải là vấn đề đáng lo ngại. Tuy nhiên, cha mẹ không nên chủ quan nếu trẻ xuất hiện những dấu hiệu đi kèm dưới đây. Cần kịp thời đưa bé đi kiểm tra để kịp thời có biện pháp chữa trị.

- Sau nhiều ngày không đi ngoài, trẻ có dấu hiệu đau bụng dữ dội

- Trẻ dưới 4 tháng đi ngoài phân cứng nhiều ngày

- Trẻ dưới 6 tháng không đi ngoài sau hơn 1 ngày so với bình thường

- Phân có dính máu

- Bé thường bị đau, gào khóc trong mỗi lần đi ngoài

- Bé bị táo bón trong nhiều đợt

- Bé bỏ ăn, bỏ bú, mệt mỏi 

Trên đây là chia sẻ những kiến thức cơ bản bạn cần nắm về việc trẻ sơ sinh ít đi ngoài, hy vọng bạn sẽ có thể  xử lý nhanh nhạy khi bé yêu nhà mình gặp phải trường hợp như trên.