Chất cấm trong chăn nuôi đang đe dọa sức khỏe giống nòi

23/03/2016 18:47

"Trên sáu triệu con heo ăn chất cấm (Salbutamol, clenbuterol và ractopamine thuộc nhóm Beta Agonist) và số heo đó đã được tiêu thụ tại Việt Nam".

Thông tin này khiến bất kỳ ai quan tâm đến an toàn vệ sinh thực phẩm đều rùng mình, lo sợ. Sức khỏe giống nòi đang bị đe dọa nghiêm trọng bởi một số người vì lợi ích riêng.

Nguy cơ ung thư, "nhiễu" giới tính

PGS-TS Lê Văn Thọ, cố vấn kỹ thuật Công ty liên doanh BioPharmachemie, giảng viên bộ môn Thú y lâm sàng Trường ĐH Nông Lâm TP.HCM cho biết, do chất cấm dùng để kích thích tăng trọng, tạo nạc được sử dụng với liều cao hơn rất nhiều lần so với liều điều trị ở người nên hàm lượng tồn dư trong súc sản là khá lớn. Khi người ăn phải thịt gia súc có chứa nhóm betaagonist, về lâu dài có thể ảnh hưởng xấu đến sức khỏe như tim đập nhanh, tăng huyết áp, nhức đầu, tay chân run, buồn nôn, rối loạn tiêu hóa. Nhóm beta-agonist còn làm dãn nở cơ trơn tử cung, gây nguy cơ cao đối với phụ nữ mang thai.

Theo Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp Miền Nam, clenbuterol gây tổn hại cho hệ thần kinh, hệ tuần hoàn, thậm chí gây chết người. Việc ăn phải thịt heo chứa chất clenbuterol về lâu dài có thể gây biến chứng ung thư, ngộ độc cấp, run cơ, tim đập nhanh, tăng huyết áp, choáng váng. Salbutamol có thể gây suy nhược cơ, làm giảm vận động của cơ, khớp, khiến cơ thể phát triển không bình thường.

Các loại hormone tăng trưởng này làm tăng nhịp tim, dãn động mạch vành, làm dãn cuống phổi và tử cung. Ngoài ra, các hormone nhóm beta-agonist còn gây ra sự rối nhiễu, biến đổi giới tính: người ta đã phát hiện đàn ông có ngực to như phụ nữ hoặc bị “gay” là do lúc nhỏ sử dụng thức ăn có chứa nhiều hormone nhóm beta-agonist.

Thạc sĩ Võ Văn Ninh, nguyên Trưởng bộ môn Chăn nuôi chuyên khoa Trường ĐH Nông Lâm TP.HCM khuyến cáo thêm: bên cạnh các tác hại vừa kể, chất salbutamol còn gây ảo giác. Gần đây trong một vài đám tiệc, đã xảy ra hiện tượng chém giết người thân, đó là do tâm thần hoảng loạn mà không loại trừ nguyên nhân do chất salbutamol tồn dư trong thực phẩm kết hợp với “xúc tác” bia rượu gây ra.

Chat cam trong chan nuoi dang de doa suc khoe giong noi

Người tiêu dùng nên tẩy chay thịt heo siêu nạc - Ảnh minh họa: P. Huy

Giải pháp có trên 10 năm, vẫn "đâu vào đấy"

Khi được hỏi về giải pháp ngăn chặn, đẩy lùi, triệt tiêu tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, nhiều chuyên gia lắc đầu vì cho rằng tình trạng này đã tồn tại hơn chục năm nay, và đã có quá nhiều hội thảo, tọa đàm, diễn đàn về vấn đề này. Phó giáo sư - tiến sĩ Lã Văn Kính, Phó viện trưởng Viện Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT), Giám đốc Phân viện Chăn nuôi Nam bộ nói: “Giải pháp có đủ hết rồi, cả về khoa học lẫn quản lý, quan trọng là thực thi thôi”.

Theo ông Kính, về khoa học, đã có nhiều giải pháp và sản phẩm giúp nhà chăn nuôi tăng năng suất như: chọn giống heo tốt, nắm rõ kỹ thuật trong cung cấp thức ăn cho heo từng giai đoạn, đảm bảo cân bằng các acid amin với năng lượng, bổ sung một số chất dinh dưỡng tạo nạc không gây hại như: chromium, L-carnitine, betain… Về quản lý, đã có danh mục các chất cấm sử dụng trong thức ăn chăn nuôi và quy định xử phạt vi phạm trong lĩnh vực này. Vấn đề là cơ quan quản lý nhà nước về chăn nuôi, thú y, an toàn thực phẩm có quyết tâm, quyết liệt làm hay không, có trang bị đủ phương tiện để làm hay không.

Các cơ quan này phải tăng cường kiểm tra, xử lý từ nhà chăn nuôi đến thu mua, giết mổ và phân phối, bảo đảm đưa ra thị trường nguồn thịt an toàn. Song song đó, phải tuyên truyền để các hộ chăn nuôi thấy rõ rằng: dùng chất cấm là đang tự hại chính mình, bởi như vậy người tiêu dùng sẽ quay lưng, nhất là trong bối cảnh thịt heo nội địa sẽ bị cạnh tranh dữ dội sau khi Việt Nam ký Hiệp định thương mại xuyên Thái Bình Dương (TPP).

Thạc sĩ Võ Văn Ninh cho rằng, trong khi chỉ cần 10kg salbutamol để điều chế thuốc trị hen suyễn, ngành dược lại cho nhập ồ ạt hàng tấn chất này và không kiểm soát chúng được sử dụng như thế nào; thực tế là phần lớn số này được tuồn ra các đại lý thức ăn chăn nuôi để kiếm lời. “Hơn 10 năm trước, nhiều chuyên gia đã yêu cầu xử lý cơ quan nào cho phép nhập khẩu chất này, nhưng đến nay vẫn im re. Đó là chuyện quá lạ lùng”, ông Ninh bức xúc.

Ông Ninh cũng cho rằng, cần tăng cường tuyên truyền, tập huấn cho người chăn nuôi về chọn giống, về kỹ thuật chăn nuôi, về tác hại của chất cấm. Tuy nhiên, điều này là hơi khó, vì nhà chăn nuôi đôi khi phải chịu áp lực từ thương lái (chọn heo nhiều nạc). Ông đề nghị, trong khi các giải pháp trên chưa mang lại hiệu quả, thì chính người tiêu dùng cần tẩy chay thịt heo siêu nạc do dùng chất tăng trưởng, bằng cách mua thịt heo nhiều mỡ để tự mình quyết định cung - cầu.

“Thị trường chuộng heo siêu nạc mới kích thích nhà chăn nuôi gian dối dùng chất cấm để tạo nạc nhanh. Tôi vẫn thường dặn người thân mua thịt nhiều mỡ thay cho nhiều nạc. Khi người dân chuộng heo nhiều mỡ thì nhà chăn nuôi chẳng có lý do gì để dùng chất tạo nạc. Ngay như bên Trung Quốc, hiện nay người dân vẫn chuộng thịt heo mỡ hơn thịt heo siêu nạc”, ông Ninh nói.

Ông Nguyễn Đăng Vang, chủ tịch Hội chăn nuôi Việt Nam: Chỉ cho phép nhập chất cấm với số lượng hạn chế

Tôi sửng sốt trước thông tin chỉ trong năm 2015, VN nhập tới hơn chín tấn salbutamol trong khi nhu cầu chính đáng chỉ là 10kg. Các chất cấm này đang được sử dụng vô tội vạ. Hiện khâu quản lý vẫn còn kẽ hở, việc kiểm soát chủ yếu chỉ nhắm đến các nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi lớn, trong khi việc đưa chất cấm vào vật nuôi lại chủ yếu diễn ra ở hộ nuôi; nhiều hộ nuôi cùng sử dụng chất cấm thì không kiểm soát nổi. Điều đáng lo nhất không phải là người tiêu dùng quay lưng với thịt (heo, bò, gà…) nội địa, chuyển qua sử dụng các sản phẩm thịt nhập khẩu từ nước ngoài.

Đáng lo hơn cả là thịt heo đang chiếm trên 70% cơ cấu thịt gia súc trong bữa ăn hàng ngày mà lại để tình trạng nhiễm chất cấm nghiêm trọng như vậy thì tác hại đến cả một thế hệ và ảnh hưởng đến các thế hệ tiếp theo. Để ngăn chặn tình trạng này, ngành y tế chỉ nên cấp phép cho nhập chất cấm (để bào chế, sản xuất thuốc) với số lượng hạn chế và với lượng nhỏ như vậy sẽ rất dễ kiểm soát chúng sử dụng đến đâu, vào mục đích gì… Riêng ngành nông nghiệp thì tiếp tục cấm tuyệt đối với chất này như lâu nay đã làm.

Ông Văn Đức Mười, Tổng giám đốc Công ty TNHH Việt Nam Kỹ nghệ súc sản (Vissan): Cần đẩy mạnh giết mổ theo kiểu công nghiệp

Từ ngày 15/4, 100% thịt heo của Vissan đều theo tiêu chuẩn VietGap. Theo đó, Vissan ký hợp đồng với các trang trại chăn nuôi theo quy trình nghiêm ngặt của bộ tiêu chuẩn này. Các cơ quan chức năng cũng như Vissan có thể tham gia vào kiểm soát quá trình chăn nuôi bất kỳ lúc nào.

Ngoài ra, tất cả các lô heo nhập về công ty đều được kiểm tra theo quy trình sau: khi heo xuất chuồng, sẽ được cơ quan thú y địa phương giám sát và kiểm tra, niêm phong “heo đủ tiêu chuẩn” để đưa về lò mổ. Tại Vissan, sẽ có đội thú y thuộc Chi cục Thú y TP.HCM túc trực mỗi đêm để xác nhận, mở niêm phong số heo nói trên, đồng thời đội kiểm soát chuyên môn sẽ thử nghiệm nhanh các chất cấm, sau khi đảm bảo tiêu chuẩn an toàn, heo mới được đưa lên bàn mổ. Mỗi một xe chở heo đều sẽ được trang bị bộ thử nghiệm nhanh trên đàn heo.

Mặt khác, mỗi trang trại sẽ có những ký hiệu riêng để khi cần thiết sẽ truy lại nguồn heo từ trang trại nào. Khi phát hiện thịt heo dương tính với các chất cấm thì tách đàn và cô lập ngay, đồng thời tiếp tục đi xét nghiệm định lượng, nếu tỷ lệ dương tính vượt mức cho phép, lực lượng thú y sẽ tiến hành tiêu hủy cả đàn theo quy định hiện hành. Ngoài ra, Vissan yêu cầu các đơn vị trực thuộc chỉ được bán thịt do Vissan cung cấp, nếu không tuân thủ, sẽ bị xử lý kỷ luật nặng.

Tôi đề xuất cần đẩy nhanh hình thức giết mổ công nghiệp, tập trung để phát hiện ra những nguồn thực phẩm bất an, tránh ô nhiễm môi trường, giúp ngành chăn nuôi phát triển tốt.

Cách nhận biết thịt heo có cho ăn chất cấm

Khi nuôi heo với chất cấm beta-agonist thì thịt heo rất ít mỡ, phần nạc gần sát tới da; thịt có màu đỏ tươi như thịt bò; mặt cắt trên thớ thịt không mịn, độ săn chắc kém, sợi thịt thô và lớn. Trong khi đó, thịt heo bình thường có màu hồng tự nhiên, thớ thịt mịn và lớp mỡ dày hơn. Thịt heo có dùng chất cấm khi nấu chín có màu sẫm đen, ăn có cảm giác thô dai, không có vị thơm ngon và độ ngọt của thịt như heo bình thường. (PGS-TS Lê Văn Thọ - giảng viên bộ môn Thú y lâm sàng Trường ĐH Nông Lâm TP.HCM)

Cơ thể đột nhiên sưng tấy, phù nề có thể là do 6 nguyên nhân tiềm ẩn sau đây
Nếu bạn nhận thấy đôi tay của mình đột nhiên phình to ra hay xuất hiện những vết sưng đỏ trên làn da thì đừng...
XEM TIẾP
Tránh làm những hành động này sau khi uống bia rượu để hạn chế những hậu quả xấu tới sức khoẻ
Rượu bia được xem là một phần không thể thiếu trong các bữa họp mặt, tiệc tùng. Vậy đâu là bí quyết để giữ gìn...
XEM TIẾP
5 vấn đề sức khỏe mà dân văn phòng nào cũng có nguy cơ gặp phải khi ngồi làm việc với máy tính suốt ngày
Ngồi lì trước máy tính suốt cả ngày khiến dân văn phòng có nguy cơ gặp phải hàng loạt vấn đề sức khỏe tai hại...
XEM TIẾP

Tags:

tran-thanh-noi-da-ga-khi-anh-duc-tha-thinh-nguoi-dep
Chẳng những không bênh mà MC Trấn Thành còn 'vùi dập' bạn của mình trước đám đông.
vo-hoang-yen-mia-mai-the-face-nen-doi-ten-the-be-lu
Tại tập 3 của chương trình, siêu mẫu khẳng định Thanh Hằng và Minh Hằng đang liên thủ để hãm... ...
tran-thanh-bi-hari-won-tat-ngay-tren-song-truyen-hinh-vi-che-vo-gia
Khoảnh khắc Trấn Thành bị Hari 'tát' trên sóng truyền hình vì tội chê vợ già khiến khán giả không... ...
can-thu-thich-thu-khi-ca-treo-len-thuyen-xin-nuoc-uong
Có vẻ như nước dưới dòng sông không hợp nên chú cá mới có hành động liều lĩnh thế này.
vo-dan-truong-day-con-bang-cach-dua-be-du-lich-khap-the-gioi
Doanh nhân Thủy Tiên thấy con trưởng thành hơn, học được vài điều mới mẻ sau mỗi chuyến đi chơi... ...
my-tam-mac-hanbok-hat-loat-hit-trong-show-tai-han-quoc
'Hoạ mi tóc nâu' khiến 4.000 khán giả ở Seoul thích thú khi lần đầu mặc trang phục truyền thống... ...
thanh-ha-hat-hit-ca-mot-troi-thuong-nho-cua-ha-ho
Giọng ca hải ngoại xin phép cover bản hit của Hồ Ngọc Hà trong chương trình 'Đêm tình nhân 5'... ...
dang-di-choi-ma-nghe-ve-nha-du-bat-cu-ly-do-gi-thi-em-cung-phai-an-va-da
Sau khi được dì của cậu bé chia sẻ clip, chính mẹ bé cũng phải lắc đầu bật cười: "Khiếp,... ...
nu-hiep-tung-chan-dap-thanh-nien-sang-duong-khong-quan-sat
Ý định rẽ trái bất ngờ của chàng trai đã phá sản khi trúng 'vô ảnh cước' của người đẹp.
my-tam-boi-roi-khi-duoc-nguoi-dep-bat-ngo-to-tinh
Trái ngược dự đoán, Mr. Đàm và Ngô Kiến Huy đều không phải là 'người trong mộng' của cô gái.
be-trai-meu-mao-vi-bi-cho-keo-quan
Cún cưng đã quyết ăn thua đủ với người lấy mất 'chén cơm' của mình.
pham-quynh-anh-xuc-dong-roi-nuoc-mat-voi-thi-sinh-co-giong-hat-giong-wanbi-tuan-anh
Giọng hát của thí sinh khá giống với nam ca sĩ quá cố càng khiến Phạm Quỳnh Anh rưng rưng... ...