Một người đàn ông phải nhập viện cấp cứu với các triệu chứng tê môi, tê lưỡi, tê đầu chi và nôn ói chỉ khoảng 40 phút sau khi ăn hải sản, trong đó có con sam.
Theo thông tin báo Dân trí, ngày 11/10, BSCKII Nguyễn Thắng Nhật Tuệ, phụ trách một trạm cấp cứu vệ tinh thuộc mạng lưới Trung tâm Cấp cứu 115 TPHCM, cho biết đơn vị vừa tiếp nhận một bệnh nhân có biểu hiện ngộ độc nặng.
Bệnh nhân là anh T.V.P. (34 tuổi, ngụ phường An Lạc, TPHCM). Theo lời kể, trước khi nhập viện, anh ăn hải sản, trong đó có “con sam”. Khoảng 40 phút sau, người đàn ông xuất hiện các triệu chứng tê môi, tê lưỡi, tê các đầu chi và nôn ói 2 lần.
Tại bệnh viện, bệnh nhân được chẩn đoán ban đầu viêm dạ dày - ruột, viêm đại tràng do tác động của độc tố từ động vật biển. Sau khi được cấp cứu, anh được chuyển đến khoa Hồi sức tích cực (ICU) để tiếp tục theo dõi và điều trị do nghi ngộ độc tetrodotoxin.
Bệnh nhân được bác sĩ theo dõi. Ảnh: Báo Dân trí.
Theo thông tin báo VietNamNet, theo bác sĩ Tuệ, sam và so biển có hình dáng tương tự, dễ bị nhầm lẫn khi đánh bắt, mua bán và chế biến. Trong khi đó, so biển có thể chứa tetrodotoxin, một loại độc tố thần kinh cực mạnh. Độc tố này cũng được ghi nhận ở một số loài sam móng ngựa châu Á.
Ngộ độc tetrodotoxin có thể gây tê bì, yếu cơ, liệt cơ hô hấp, dẫn đến suy hô hấp, ngừng thở và tử vong. Đáng lưu ý, việc nấu chín không bảo đảm loại bỏ được độc tố.
Để phòng ngừa ngộ độc, người dân tuyệt đối không ăn so biển, không tự bắt, mua hoặc chế biến sam khi chưa xác định chắc chắn loài.
Tháng 6/2025, Bệnh viện Nhân dân 115 (TPHCM) từng tiếp nhận một người đàn ông 52 tuổi được chuyển từ tuyến dưới trong tình trạng suy hô hấp giảm oxy máu nặng, yếu liệt cơ toàn thân, chỉ số SpO2 chỉ còn 30%.
Trước đó, người bệnh tự chế biến và ăn so biển bắt được ở Cần Giờ. Khoảng 30 phút sau, ông xuất hiện các triệu chứng tê miệng, cứng hàm, tê lưỡi, yếu dần tay chân rồi nhanh chóng suy hô hấp. Bệnh nhân được đặt nội khí quản, hỗ trợ thở máy và chuyển đến khoa ICU.
Do đây là ca ngộ độc nặng và chưa có thuốc giải độc đặc hiệu, các bác sĩ áp dụng kỹ thuật lọc máu hấp phụ độc chất liên tục. Sau 2 ngày điều trị tích cực, người bệnh qua cơn nguy kịch.
Bác sĩ Tuệ khuyến cáo người dân không chủ quan với những món ăn tưởng chừng quen thuộc; tuyệt đối không ăn so biển và không tự bắt, mua hoặc chế biến sam khi chưa xác định chắc chắn loài.
“Nấu chín không bảo đảm loại bỏ được độc tố. Sau khi ăn, nếu xuất hiện các triệu chứng như tê môi, lưỡi, tay chân, yếu cơ hoặc nôn ói, người dân cần đến cơ sở y tế ngay. Nếu có biểu hiện khó thở, yếu liệt hoặc lơ mơ, cần gọi cấp cứu 115.
Trường hợp nạn nhân bất tỉnh, người xung quanh cần thực hiện hồi sức tim phổi (CPR) nếu phù hợp và làm theo hướng dẫn của tổng đài cấp cứu”, bác sĩ khuyến cáo.
Theo Bệnh viện Nhân dân 115, sam biển có đuôi hình tam giác, có gai trên gờ đuôi, sống ở dải cát thủy triều cao, to 30-40cm và thường đi thành cặp. Hầu hết loài sam biển thường được chế biến thành nhiều món ăn với hàm lượng dinh dưỡng cao.
Trong khi đó, con so có hình dáng gần giống con sam. Con so có đuôi tròn, không có gai, sống ở các lạch nước ngọt, kích thước khoảng 20-25cm và thường đi một mình.
Những điểm khác biệt giữa con sam và con so (Ảnh: Bác sĩ cung cấp).
Tại Việt Nam, so biển thường bị nhầm lẫn với sam biển, nhất là khi mua ở chợ hoặc đánh bắt ven biển. Việc ăn nhầm 2 con vật có thể gây ngộ độc Tetrodotoxin dẫn đến hậu quả nghiêm trọng, thậm chí tử vong
Hiện tại, 30 bệnh nhân nghi ngộ độc sau khi ăn cơm gà đã được xuất viện. 20 bệnh nhân còn lại sức khỏe ổn định, đang được xem xét cho xuất viện để theo dõi tại nhà.