Ở lứa tuổi trong giai đoạn từ 3 tháng đến 5 tuổi thường xảy ra tình trạng trẻ sốt cao co giật khiến nhiều cha mẹ lo lắng. Để bố mẹ biết cách xử lý kịp thời thì những kiến thức về biểu hiện co giật, nguyên nhân và cách chăm sóc cho trẻ sẽ giúp các bậc phụ huynh yên tâm áp dụng cho con trẻ.

  1. Chăm sóc trẻ bị sốt cao co giật

    tre sot cao co giat
    Chăm sóc trẻ bị sốt cao co giật

Khi chăm sóc trẻ bị sốt cao co giật, rất nhiều cha mẹ bị hoảng loạn, mất bình tĩnh dẫn đến sơ cứu sai cách khiến tình trạng của trẻ ngày càng nghiêm trọng hơn. Các cơn co giật chỉ kéo dài vài phút và không đe dọa tính mạng. Chỉ cần nắm rõ các bước sau đây thì sẽ giúp đỡ được cho bé trước khi đến bác sĩ, các mẹ nhé!

- Đặt trẻ nơi nằm xuống giường hoặc nơi bằng phẳng, thoáng mát; tránh các vật cứng, vật sắc nhọn, tư thế an toàn nhất là nằm nghiêng sang một bên để tránh trường hợp trẻ nôn khi co giật, thức ăn sẽ lọt vào đường hô hấp.

- Nới lỏng áo ở quanh cổ, nếu có gối thì đặt gối dưới đầu trẻ, không dùng vật cứng ngang miệng trẻ hoặc cố gắng nạy răng trẻ. Không được đè trẻ hoặc cố gắng dùng sức để kiểm soát cơn co giật.

- Lau mát khi trẻ sốt cao 39 độ C bằng cách đắp khăn ướt với nước ấm 36 - 37độ C (nước dùng tắm bé) lên hai nách, hai bẹn và trán của trẻ, đổi khăn ấm khác liên tục và lưu ý không dùng nước đá vì gây co mạch làm chậm trễ quá trình giải nhiệt.

- Kết hợp dùng thuốc hạ nhiệt, ưu tiên nhét thuốc hạ sốt qua đường hậu môn, nên dùng Paracetamol liều lượng 10-15mg/Kg/lần, có thể lập lại sau 4-6 giờ vì trong lúc gấp rút thì sẽ mất thời gian tìm thuốc.

- Đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để thăm khám và theo dõi kịp thời. Sau khi được bác sĩ điều trị, cha mẹ nên thường xuyên theo dõi thân nhiệt của trẻ bằng cách cặp nhiệt độ, lau người. Cho trẻ ăn các đồ ăn lỏng dễ ăn: cháo, sữa... hoặc các món bé thích ăn để hồi phục sức khỏe.

  1. Trẻ sốt cao co giật có ảnh hưởng đến não?

    tre sot cao co giat
    Trẻ sốt cao co giật có ảnh hưởng đến não?

Hầu hết các mẹ đều lo lắng trẻ sốt cao co giật có ảnh hưởng đến não hay không? Theo nghiên cứu trên thế giới thì sốt cao co giật là một bệnh lành tính nên không gây bại não hay động kinh nhưng có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý khác như viêm màng não, viêm não…Bệnh này kéo dài trong 5-10 giây hoặc lâu hơn là vài phút nhưng sẽ tự khỏi và trở lại hiện trạng bình thường. Một số phụ huynh hiểu sai về sốt và xem đó là một loại bệnh lý.

Thực tế, sốt là một triệu chứng đơn thuần của phản ứng cơ thể với các bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn, virus xâm nhập vào cơ thể trẻ. Nếu như sốt nhẹ thì không gây hại cho bé, còn trường hợp sốt trên 38,5 độ C sẽ làm bé mệt mỏi, chán ăn thì có thể dùng thuốc hạ sốt và đưa đến bác sĩ để theo dõi. Cần phân biệt giữa trẻ sốt cao co giật và động kinh vì co giật thường xuất hiện ngắn, tạm thời, không có biến chứng, còn động kinh là hiện tượng xáo trộn lặp đi lặp lại của một số nơron trong vỏ não tạo nhiều triệu chứng rối loạn hệ thần kinh như co giật của bắp thịt, cắn lưỡi, mắt trợn ngược, sùi bọt mép…

  1. Biểu hiện co giật khi trẻ sốt cao

    tre sot cao co giat
    Biểu hiện co giật khi trẻ sốt cao

- Co giật do sốt cao thường xảy ra sớm, cơn co giật hầu hết là cơn toàn thể, vận động hai bên, kiểu cơn co cứng – giật cơ (tonic – clonic).

- Khi co giật trẻ có thể có thêm các biểu hiện nôn ói, sùi bọt mép, đồng tử lộn lên trên làm mắt trắng dã. Các cơn co giật này thường là các cơn co giật toàn thể, ngắn, kéo dài không quá 5 phút.

- Sau co giật, trẻ có thể lờ đờ chậm chạp hoặc ngủ. Thời gian này có thể kéo dài tới cả tiếng đồng hồ. Trẻ thường bị 1 cơn co giật cho 1 đợt sốt. Co giật được chia làm 2 loại để nhận diện:

+ Sốt thể đơn giản:

  • Cơn co giật điển hình là cơn toàn thể, kiểu tăng trương lực và co cứng cơ
  • Thời gian co giật 15 phút.
  • Trẻ không rối loạn tri giác hay có bất kỳ dấu hiệu thần kinh nào sau cơn.

+ Sốt thể phức tạp:

  • Co giật khu trú.
  • Thời gian kéo dài > 15 phút
  • Có từ 2 cơn co giật trở lên trong vòng 24 giờ.

Các bậc phụ huynh có thể yên tâm vì sốt co giật không gây nguy hiểm cho trẻ, không ảnh hưởng não và không gây tử vong.

  1. Thuốc chống co giật khi trẻ sốt cao

    tre sot cao co giat
    Thuốc chống co giật khi trẻ sốt cao

Sốt có thể tái lại cơn thứ hai và các cơn tiếp theo cho đến khi trẻ hết 5 tuổi. Vì vậy, chuẩn bị thuốc chống co giật khi trẻ sốt cao là cần thiết để đề phòng bệnh tái phát. Cha mẹ có thể cho trẻ dùng thuốc hạ sốt paracetamol và aspirin xen kẽ nhau với liều lượng phù hợp theo lứa tuổi, đồng thời kiểm tra thân nhiệt cho trẻ thường xuyên vì nhiệt độ có thể tăng nhanh thất thường. Tuy nhiên việc kiểm soát thân nhiệt không dễ dàng và khó kiểm soát, thuốc chỉ có thể dùng để kiểm soát hạ nhiệt cơ thể, trong một số trường hợp nếu trẻ xuất hiện hai hay nhiều cơn co giật khi sốt cao, có thể cho trẻ uống thuốc chống co giật trong thời gian từ 18 - 24 tháng. Thuốc hay được sử dụng là: valproate de sodium (depakine) hoặc phenobarbital (gardenal).

tre sot cao co giat
Lưu ý dùng thuốc chặt chẽ theo chỉ định bác sĩ

Lưu ý khi dùng paracetamol dù an toàn nhưng chỉ định cho các triệu chứng đau sốt nhẹ và vừa, nếu dùng liều cao và dài ngày sẽ gây hại cho gan. Không được dùng paracetamol quá 5 ngày ở trẻ em (trừ khi có chỉ định của bác sĩ). Để giảm nguy cơ quá liều, không nên cho trẻ em dùng quá 5 liều/24 giờ và phải tuân thủ liều dùng chặt chẽ theo cân nặng hoặc theo hướng dẫn của bác sĩ.

Khi dùng aspirin với tác dụng giảm đau, chống viêm, hạ sốt nhưng thuốc có tác dụng phụ không mong muốn trên hệ thần kinh, tiêu hóa và đông máu, gây độc cho gan, thận…do đó cẩn trọng khi sử dụng loại thuốc này và theo chỉ dẫn chặt chẽ của bác sĩ. Đối với trẻ em, khi dùng aspirin đã gây ra một số trường hợp hội chứng Reye, nên thuốc chỉ được sử dụng ở một số trường hợp đặc biệt.Valproate de sodium (depakine) là một loại thuốc chống động kinh, có tác dụng chủ yếu trên hệ thống thần kinh trung ương. Tuy nhiên, thuốc cũng được chỉ định trong cơn co giật do sốt cao ở trẻ em, đặc biệt là ở trẻ có nguy cơ tái phát cao và đã có ít nhất một cơn co giật.

tre sot cao co giat
Đừng quá hoảng sợ khi trẻ bị sốt cao co giật vì đây là bệnh lành tính

Nguyên nhân của sốt co giật rất nhiều, trong đó có tình trạng nhiễm trùng do vi khuẩn, do siêu vi, hoặc sau khi chích ngừa như sởi - quai bị - rubella sau khoảng 1 - 2 tuần có thể gây ra tình trạng trẻ sốt co giật. Yếu tố gia đình cũng là một trong các nguyên nhân gây ra trẻ sốt cao co giật. Có thể tiến căn trong gia đình đã có những người bị co giật khi sốt như vậy lúc nhỏ như ba, mẹ, anh, chị...Căn bệnh này là một hiện tượng xảy ra ở tất cả trẻ nhỏ và không quá nguy hiểm, hy vọng rằng các bậc phụ  huynh sẽ bình tĩnh để xử trí cho trẻ khi xảy ra tình trạng co giật khi sốt.

Con sốt cao co giật, bố cho thứ này vào miệng sơ cứu khiến bé ra đi mãi mãi

Con sốt cao co giật, bố cho thứ này vào miệng sơ cứu khiến bé ra đi mãi mãi

Mới đây, tại Chiết Giang, Trung Quốc đã xảy ra một sự việc đau lòng khi cậu bé 2 tuổi qua đời chỉ vì một trận sốt đơn thuần. Nguyên nhân xuất phát từ cách sơ cứu của bố mẹ.

Thảo Phạm | Theo Phụ nữ sức khỏe