Ung thư vòm họng: kẻ giết người thầm lặng thời hiện đại

Ung thư vòm họng là một căn bệnh phổ biến và nó có thể giết người trong thầm lặng khi bạn không hề hay biết.

Ung thư vòm họng là gì?

Ung thư vòm họng là căn bệnh ác tính xuất hiện khi một hoặc một vài tế bào biểu mô trong vòm họng bị biến đổi gen, tạo thành khối u trong vòm họng.

Ung thư vòm họng rất nguy hiểm bởi căn bệnh này rất khó phát hiện nhưng lại có diễn biến rất nhanh khiến cho người bệnh không kịp trở tay.
Ở Việt Nam, tỷ lệ người mắc ung thư vòm họng so với các bệnh ung thư khác là khá cao, lên tới 12%.

Trong số đó có đến 70% bệnh nhân mắc ung thư vòm họng phát hiện ra bệnh khi đã ở giai đoạn cuối khiến cho việc điều trị dành lại sự sống cho bệnh nhân hiệu quả rất thấp.

Ung thư vòm họng giai đoạn 1

Ung thư vòm họng là căn bệnh phát triển âm thầm hầu như không để lại triệu chứng gì đáng kể. Khi mới hình thành, căn bệnh này thường "vay mượn" triệu chứng của nhiều bệnh liên quan đến tai mũi họng như bệnh cảm cúm hoặc bệnh nội khoa về thần kinh, mạch máu khiến người bệnh thường chủ quan bỏ qua.

Vì vậy, hiểu rõ những triệu chứng sớm của ung thư vòm họng sẽ giúp bạn nhanh chóng phát hiện được căn bệnh nguy hiểm này.

Những triệu chứng giai đoạn đầu của ung thư vòm họng gồm có:

- Đau đầu: Người bệnh cảm thấy đau đầu âm ỉ từng cơn.
- Ù tai: Người bệnh thường bị ù một bên tai, mức độ ù khiến cho người bệnh cảm thấy tiếng trầm như tiếng ve kêu.
- Ngạt mũi một bên, lúc đầu ngạt từng lúc, kèm theo chảy máu mũi.
- Khàn tiếng kèm theo khó nuốt kéo dài không rõ nguyên nhân. Nếu triệu chứng này kéo dài 3 tuần trở nên mà không khỏi thì người bệnh nên đến cơ sở chuyên khoa để tầm soát bệnh ung thư ngay.

Các triệu chứng trên tuy dễ nhầm lẫn với những bệnh lý khác nhưng có thể phân biệt là nó có 1 đặc điểm chung của ung thư vòm họng là thường ở cùng 1 bên, tăng dần và dùng thuốc điều trị thì không đỡ.

Những triệu chứng muộn của ung thư vòm họng:

- Đau đầu: Cảm thấy đau đầu dữ dội, đau liên tục, các cơn đau lan từ nửa đầu bên này sang nửa đầu bên kia.
- Ù tai: Cảm thấy ù tai liên tục kèm theo thính lực giảm nghiêm trọng, khả năng nghe kém. Nếu đi khám có thể phát hiện ra tổn thương thực thể màng nhĩ bên bị bệnh.
- Ngạt mũi: Người bệnh cảm thấy ngạt mũi kèm theo liên tục chảy mủ mũi. Nếu bệnh đã chuyển sang giai đoạn di căn, có thể thấy hiện tượng chảy mủ kèm theo máu.
- Nổi hạch góc hàm: Đây là vị trí di căn của hạch hay gặp nhất, bằng cảm quan thì có thể nhận thấy hạch lúc đầu nhỏ, rắn, sau đó hạch to lên và lan sang các vị trí khác.
Ở một số bệnh nhân, có thể thấy hiện tượng hạch góc hàm nổi trước khi xuất hiện những dấu hiệu khác.
- Liệt các dây thần kinh sọ não: Khi khối u lan vào nền sọ sẽ gây tổn thương các dây thần kinh sọ não. Các dấu hiệu thường gặp như lác mắt, nhìn đôi, tê mặt, vẹo lưỡi, muộn hơn có thể gặp dấu hiệu nuốt sặc...

Ung thư vòm họng giai đoạn 3

Ung thư vòm họng giai đoạn cuối, khối u trở nên lớn hơn 6 cm. Ở giai đoạn này, ung thư lan tràn vào các mô lân cận (xung quanh môi và miệng).

Tiên lượng đối với ung thư vòm họng di căn (cơ quan xa của cơ thể bị tấn công) là không thuận lợi như dự đoán ở giai đoạn một. Trong giai đoạn thứ tư, ung thư tấn công các mô và cơ quan gần đó, và rất khó để loại bỏ. Phẫu thuật bóc tách cổ có thể là một lựa chọn bác sĩ đưa ra, nó giúp loại bỏ các tế bào ung thư đã lan tràn ra ngoài vị trí ban đầu. Hóa trị và xạ trị sẽ giúp tiêu diệt các tế bào ung thư còn lại.

Hầu hết các bệnh nhân khi phát hiện bệnh, đều được chẩn đoán ung thư vòm họng ở giai đoạn cuối, và tỷ lệ sống cho giai đoạn này là rất thấp.

Lựa chọn duy nhất cho bệnh nhân là loại bỏ cổ họng hoặc thanh quản, hoặc cả 2. Sau phẫu thuật như vậy, bệnh nhân cần phục hồi một số chức năng như tìm hiểu kỹ thuật thở mới và cách thức để nói. Họ cần phải biết làm thế nào để sử dụng dây thanh âm của họ đúng cách. Bệnh nhân cũng có thể cần trợ giúp bằng giọng nói hoặc cơ cấu lại phẫu thuật để nói. Phẫu thuật có thể liên quan đến việc tạo ra một đường mới để đưa thức ăn vào.

Tỷ lệ sống còn đối với ung thư vòm họng (giai đoạn rất sớm) là gần 98%. Tỷ lệ sống sót sau năm năm cho giai đoạn 1 là 90%, có nghĩa là khoảng 90% bệnh nhân được chẩn đoán ung thư giai đoạn 1 sẽ sống được 5 năm trở lên. Tỷ lệ sống cho giai đoạn 2 là 75%, và giai đoạn 3, là khoảng 60%. Giai đoạn 4, tỷ lệ sống sót là rất ít, chỉ có 30%. Điều này có nghĩa là chỉ có 30% những người bị ung thư ở giai đoạn 4 sẽ tồn tại trong vòng 5 năm.

Những con số này không thể dự đoán tuổi thọ của bệnh nhân một cách chính xác, bởi tuổi tác, sức khỏe, và tiến triển bệnh của mỗi người khác nhau. Khi bệnh di căn rất khó điều trị, và tỷ lệ sống rất thấp. Do vậy, phát hiện ung thư ở giai đoạn đầu đóng một vai trò quan trọng trong việc điều trị, và tăng tuổi thọ của bệnh nhân. Vì vậy, nếu có bất kỳ triệu chứng nào, dù là nhỏ nhất bạn cũng không nên bỏ qua mà cần đi khám ngay lập tức.

Ung thư vòm họng nên ăn gì?

Sau hóa trị, tình trạng sức khỏe của bệnh nhân ung thư vòm họng tương đối yếu, ăn uống kém. Hiện tượng khô miệng, chán ăn, buồn nôn, nôn mửa là thường gặp, gây ảnh hưởng đến quá trình ăn uống, làm cho người bệnh cảm thấy không ngon miệng, khó ăn. Thời gian này, người nhà cần phải kịp thời bổ sung dinh dưỡng cho bệnh nhân, giúp phục hồi sức khỏe bằng chế độ dinh dưỡng riêng.

Thức ăn cho người bị ung thư vòm họng ưu tiên những thực phẩm dinh dưỡng phong phú, hàm lượng calo cao. Người nhà nên chế biến những món ăn nhẹ, mềm, ít dầu mỡ như sữa, súp, vv… giúp bệnh nhân dễ nuốt và dễ hấp thu tiêu hóa.

Người bệnh tránh ăn những thực phẩm cay, nóng, uống rượu, hạn chế hoặc không ăn cá ướp muối, dưa chua, thịt xông khói, thịt bảo quản, và các loại thực phẩm khác có chứa chất nitrosamine.

Thức ăn cho người ung thư vòm họng ưu tiên những thực phẩm mềm, lỏng, giàu dinh dưỡng.

Thay vào đó, người bệnh nên ăn nhiều rau quả, trái cây, nước trái cây, vv… để đảm bảo việc cân bằng dinh dưỡng toàn diện, đồng thời cải thiện những phản ứng bất lợi sau khi hóa trị. Một số loại thực phẩm có thể giúp việc điều trị đạt hiệu quả tốt như: măng cụt, bách hợp, nhân sâm, khoai lang, hạt sen, nước ép quả lê, nước ép cà rốt, súp đậu, dưa hấu, mướp, sữa, và ăn một số loại thức ăn như cá, thịt, mật ong, rau xanh, hoa quả…

Thức ăn cho người ung thư vòm họng hợp lý không những giúp bệnh nhân cân bằng dinh dưỡng điều tiết cho cơ thể, giảm bớt các tác dụng phụ của hóa trị, mà còn có thể tăng cường sức đề kháng cho bệnh nhân, mang lại những ảnh hưởng tích cực cho việc điều trị bệnh.

Ngoài ra, bạn nên hỏi ý kiến của bác sỹ điều trị về các phương pháp hạn chế tác dụng phụ khi điều trị hóa trị trong trường hợp tác dụng phụ biểu hiện mạnh, ảnh hưởng đến sức khỏe.

 

Phương Nhiên
Theo phununews
Phụ nữ và gia Fanpage

Có thể bạn quan tâm