5 cấp độ cảm xúc khi trẻ ăn vạ, bố mẹ nên can thiệp lúc nào mới đúng?

19/11/2017 04:06

Theo chuyên gia Anh nguyễn, khi trẻ giận giữ, việc cha mẹ dỗ dành quá sớm sẽ khiến trẻ không học được cách chấp nhận và thay đổi trong cảm xúc.

Sự bướng bỉnh và giận dữ (thuật ngữ tiếng Anh gọi là Tantrum) là diễn ra khá thông thường ở trẻ nhỏ. Đôi lúc điều này đi đến quá đà với những biểu hiện khá mãnh liệt như: nằm lăn lộn xuống đất, khóc và hét lớn, bứt tóc bứt tai, dậm chân và đá đồ đạc, thậm chí cả cha mẹ của bé.

5 cấp độ cảm xúc khi trẻ ăn vạ, bố mẹ nên can thiệp lúc nào mới đúng? ảnh 1
Chuyên gia Anh Nguyễn hiện đang làm việc tại Bệnh viện Hoàng gia Worcester, Anh Quốc.

Một buổi workshop gần đây của GS. James A.G. tại ĐH Connecticut, Mỹ đã hướng dẫn cha mẹ: Tại sao tantrum của trẻ đi quá đà? Làm sao sự quá đà này chấm dứt? và trẻ trở nên ngoan hơn. Dưới đây là những chia sẻ của chuyên gia Anh Nguyễn về đề tài xuất hiện trong buổi workshop này:

Tantrum diễn ra như thế nào?

GS. Potegal M., ĐH Minnesota, Mỹ đã đưa ra 5 cấp độ của Tantrum sẽ đi qua:

CẤP ĐỘ 1: GIẬN DỮ

Điều này cha mẹ có thể nhận ra thông qua tiếng hét/la rất lớn hoặc trút cơn giận dữ vào vật thể/bản thân/người khác. Tuy nhiên, thời gian nó diễn ra khá ngắn và chỉ dài khi có ai đó tác động vào cảm xúc này.

CẤP ĐỘ 2: GIẬN DỮ VÀ BUỒN BÃ

Bắt đầu bằng sự mếu máu và khóc, giãy giụa giảm dần. Thời gian diễn ra khá dài, chiếm 40% tổng thời gian tantrum.

5 cấp độ cảm xúc khi trẻ ăn vạ, bố mẹ nên can thiệp lúc nào mới đúng? ảnh 2

Khi trẻ ở cấp độ 1,2,3, cha mẹ tuyệt đối không nên chạm vào. (Ảnh minh họa) 

CẤP ĐỘ 3: ĐỪNG CHẠM TÔI

Bắt đầu những biểu hiện giẫy nẩy lên khi bạn cố chạm vào bé hoặc dỗ dành bé. Thời gian diễn ra khá ngắn, chiếm 10% tổng thời gian tantrum.

CẤP ĐỘ 4: “TÔI CẦN CÁI ÔM”

Bắt đầu với biểu hiện trẻ giảm đi những thái quá, nhìn ngó xung quanh, cơn khóc có thể vẫn còn, nhưng chịu khó nín khóc khi nghe ai đó nói đến bé. Thời gian này cũng khá ngắn, chỉ tầm 10%.  

CẤP ĐỘ 5: HẾT GIẬN

Não trẻ nhỏ khó có thể mang cơn giận gữ hơn 1 tiếng đồng hồ vì trẻ luôn trong trạng thái học hỏi cảm xúc. Bạn sẽ để ý trẻ sẽ quên và chơi lại món đồ đó hoặc bạn đó bình thường.

5 cấp độ cảm xúc khi trẻ ăn vạ, bố mẹ nên can thiệp lúc nào mới đúng? ảnh 3

Để bé tự trải qua cấp độ 1,2, 3 trong an toàn, điều này sẽ làm bé trưởng thành hơn trong cảm xúc. (Ảnh minh họa) 

Quy luật tantrum

Bất cứ tác động nào lên cấp độ 1, 2 và 3 đều dẫn đến sự kéo dài cấp độ 2 ở lần tantrum khác.

Bất cứ tác động nào lên cấp độ 2 (ví dụ: dụ dỗ, đánh lừa, mua đồ chơi) để bé quên và chuyển sang cấp độ 5 thì tantrum lần sau sẽ mãnh liệt hơn và bạn phải dụ lớn hơn.

Tác động tốt nhất: Hãy để bé tự trải qua cấp độ 1,2, 3 trong an toàn và điều này sẽ làm bé trưởng thành hơn trong cảm xúc, hãy tác động vào cấp độ 4 để bé tự nhiên trải qua cấp độ 5 là được khuyên.

Những cách làm chưa đúng của cha mẹ

Sai lầm thứ 1:

Khi trẻ tantrum cấp độ 1 hoặc 2, cha mẹ lo lắng và dụ dỗ bé bằng đồ chơi để bé quên cơn giận dữ. Biểu hiện bất thường ở đây là bé chuyển gấp gáp cảm xúc qua cấp 3 đến cấp 5, mà không qua cấp 4. Trẻ không bao giờ biết cảm xúc được yêu thương, mà trẻ sẽ hiểu cứ tantrum hét lớn (cấp độ 1) hoặc khóc ăn vạ (cấp độ 2) thì sẽ được ba mẹ chiều ý. Do đó, lần tantrum khác bé sẽ vẫn luôn nằm ở cấp độ 1 hoặc 2.

Sai lầm thứ 2:

Khi trẻ vừa tantrum cấp độ 1 hoặc 2, bạn hét/la lớn/đánh bé, như kiểu “im ngay/nín ngay”. Điều này sẽ làm cấp độ 2 kéo dài, không thể dứt và nếu kết thúc bằng đòn roi thì bé sẽ chỉ mãi dừng ở cấp độ này cho mỗi lần sau.

5 cấp độ cảm xúc khi trẻ ăn vạ, bố mẹ nên can thiệp lúc nào mới đúng? ảnh 4

Chuyên gia khuyên cha mẹ hãy tác động vào cấp độ 4 để bé tự nhiên trải qua cấp độ 5. (Ảnh minh họa) 

Điều cha mẹ cần làm khi xảy ra tantrum và cách giúp bé ngoan hơn?

Tantrum là 1 giai đoạn hầu như các bé đều có thể trải qua, gồm 5 cấp độ. Trong đó, cấp độ 1,2,3 là những cấp độ mà chúng tôi gọi là “tránh tác động” vì đây là một trạng thái mà bé trải qua, suy nghĩ và tự điều chỉnh cảm xúc của bé. Mọi tác động vào giai đoạn này đều làm bé giữ cấp độ đó quá lâu. Cấp độ thứ 4 là thời điểm tốt nhất để bạn cho lời khuyên, răn dạy và yêu thương.

Những bước cha mẹ được khuyên nên làm:

1. Hãy cắt ngay nguồn năng lượng gây ra tantrum, đừng lo lắng khi tantrum quá đà ở cấp độ 1,2 và 3. Bạn chỉ đơn thuần im lặng, và cất những món đồ/giải quyết tình huống gây ra sự tantrum bé.

2. Bạn phải đủ cứng rắn và kiên nghị trong suốt thời gian tantrum diễn ra ở cấp độ 1,2 và 3.

3. Bạn không được khuyên là dùng đồ chơi hay dụ dỗ bé vì làm vậy bé sẽ không học được cách chấp nhận và thay đổi trong cảm xúc.

4. Khi bé ở cấp độ 4, bạn có thể nói chuyện và đừng ngại cho bé cái ôm và tha thứ.

Trẻ con có tantrum là bình thường, vì trẻ sẽ cần trải qua nó như cách tôi luyện. Nhưng, cách cha mẹ ứng xử và xử lý tantrum cần đúng thời điểm, kiên nhẫn và đủ nghiêm nghị. Tantrum sẽ qua đi nhưng sẽ mang những bài học lớn về cách sống và điều chỉnh hành vi tốt hơn cho bé.

Con đang ăn vạ lập tức nín ngay khi mẹ nói những câu này!
Khi trẻ có thói ăn vạ, cha mẹ nên xác định được cảm xúc của trẻ lúc đó để đưa ra những lời nói giá...
XEM TIẾP
Tin nổi bật
10-thuc-pham-khien-tre-gap-ac-mong-cha-me-tuyet-doi-dung-cho-con-an-buoi-toi
10-thuc-pham-khien-tre-gap-ac-mong-cha-me-tuyet-doi-dung-cho-con-an-buoi-toi
Theo các chuyên gia, nếu cho trẻ ăn những thực phẩm này sát giờ ngủ trẻ rất dễ gặp ác mộng.
11-loai-thuc-pham-nguy-hiem-gay-mat-con-o-me-bau
11-loai-thuc-pham-nguy-hiem-gay-mat-con-o-me-bau
Những loại thực phẩm này là thủ phạm khiến mẹ bầu bị mất con, các mẹ cần phải tránh xa trong giai đoạn mang thai nhé!
nam-nghieng-khuyen-cao-song-con-moi-me-bau-nen-tuan-thu-de-giam-thieu-nguy-co-thai-chet-luu
nam-nghieng-khuyen-cao-song-con-moi-me-bau-nen-tuan-thu-de-giam-thieu-nguy-co-thai-chet-luu
Trong nhiều năm qua, phụ nữ mang bầu đã được khuyến cáo ngủ nằm nghiêng vì lợi ích sức khỏe cho cả mẹ và bé, đặc biệt để hạn chế tình trạng thai chết ...