Cẩn trọng khi mua sách cho con

Số lượng sách xuất bản dành cho thiếu nhi ngày càng nhiều, tuy nhiên không phải cuốn nào cũng là sách hay. Vì vậy cha mẹ cần xem xét kỹ trước khi quyết định lựa chọn sách cho con.

Sách nào mới là sách đúng?

Dạo qua một số nhà sách như nhà sách Cá Chép, nhà sách Nguyễn Văn Cừ, nhà sách Thăng Long, có thể thấy ngập tràn các loại sách dành cho lứa tuổi thiếu nhi với đủ màu sắc, hình thức bắt mắt. Thế nhưng nhiều phụ huynh vẫn loay hoay, không biết chọn cho con em mình sách nào vì không biết quyển nào hay, quyển nào dở, thậm chí là không thể phân biệt được quyển nào đúng, quyển nào sai.

Không chỉ NXB Kim Đồng mà nay cả các NXB Giáo dục, NXB Mỹ thuật, NXB Văn học, NXB Trẻ, NXB Văn hóa - Thông tin… và hàng loạt đơn vị làm sách tư nhân tập trung xuất bản sách nhằm phục vụ độc giả nhỏ tuổi, điều này khiến các cửa hàng sách ngập tràn sách thiếu nhi. Hàng loạt truyện chữ, truyện tranh, từ truyện dân gian đến các sáng tác của những tác giả hiện đại đều được các NXB phát hành liên tục.

Có một nghịch lý là sách thì rất nhiều nhưng để chọn một cuốn ưng ý cho con trẻ lại là vấn đề nan giải đối với các bậc phụ huynh. Chị Mai Linh (quận Gò Vấp) đang cố tìm cho con một cuốn truyện tranh dân gian than thở: “Tôi muốn tìm một cuốn truyện tranh dân gian để đọc cho con gái năm tuổi mà thấy khó quá. Truyện dân gian của các nhà xuất bản thì nhiều, nhưng tôi không hiểu nổi cùng một truyện dân gian nhưng các nhà xuất bản lại cho in với nội dung khác nhau và thậm chí là tên cũng khác nhau nữa. Vậy thì quyển nào mới là đúng?”. Để không phải phân vân, chị Linh đã quyết định chọn một cuốn truyện văn học nước ngoài hiện đại để đọc cho con gái nghe.

Bé Minh Long (Trường THCS Lê Quý Đôn) cũng cảm thấy khó hiểu khi nhìn thấy cuốn truyện tranh dân gian Truyện Thánh Dóng trên kệ sách của nhà sách Cá Chép. Em nói: “Từ trước tới giờ cô giáo toàn dạy em là Thánh Gióng chứ chưa dạy Thánh Dóng bao giờ. Như vậy, quyển này là viết sai chính tả rồi!”. Em cũng cho rằng với những bạn đã học truyện này trong sách giáo khoa thì biết nó viết sai chính tả, nhưng với những em nhỏ tuổi thì sẽ nghĩ đó là viết đúng và sẽ quen dùng từ đó.


Bé Minh Long thấy cuốn sách ghi "Thánh Dóng" là sai chính tả

Cùng viết về một nhân vật nhưng mỗi sách lại ghi tên khác nhau

Cầm trên tay hai cuốn truyện dân gian viết về nhân vật Phù Đổng Thiên Vương sẽ hiểu được những thắc mắc của chị Linh và bé Minh Long là hoàn toàn xác thực. Cùng viết về một nhân vật lịch sử được dân gian truyền miệng nhưng NXB Đông A ghi tên sách là Truyện Thánh Gióng còn NXB Mỹ Thuật lại ghi Truyện Thánh Dóng. 

Đại Việt sử ký toàn thư phần Ngoại kỷ toàn thư, kỷ Hồng Bàng thị cũng gọi nhân vật Phù Đổng Thiên Vương là Thánh Gióng, cuốn sách ghi chép về Thánh Gióng như sau: "Đời Hùng Vương thứ 6, ở làng Phù Đổng có hai vợ chồng ông bà lão nghèo chăm chỉ làm ăn và có tiếng là phúc đức thế mà họ vẫn chưa có con. Một hôm bà ra đồng thấy 1 vết chân rất to liền ướm thử xem thua kém bao nhiêu, không ngờ về nhà bà thụ thai và 12 tháng sau sinh được một cậu bé khôi ngô tuấn tú đặt tên là Gióng".


Cùng viết về một nhân vật nhưng mỗi sách lại ghi tên khác nhau

Mỗi sách cũng xếp truyện dân gian này vào hai thể loại khác nhau. NXB Đông A đã ghi ở bìa cuốn sách là “Truyền thuyết thời Hùng Vương” còn lời giới thiệu Truyện Thánh Dóng của NXB Mỹ Thuật lại ghi: “Những chiến công giữ nước được khắc họa đậm nét trong thần thoại “Truyện Thánh Dóng” mà ai ai cũng biết và rất tự hào về truyền thống chống ngoại xâm hào hùng của dân tộc Việt Nam”.

Nội dung truyện giữa các cuốn sách cũng có nhiều chi tiết không giống nhau. Trong cuốn Truyện Thánh Gióng của NXB Đông A thì cậu bé Thánh Gióng được mẹ dùng thống đá để tắm và dùng nôi đá để đặt bé nằm. Nhưng trong Truyện Thánh Dóng của NXB Mỹ Thuật lại vẽ hình minh họa cậu bé Dóng được nằm trên chiếc chõng tre. 


Hai cuốn sách có nhiều chi tiết rất khác nhau

Bên cạnh đó, nhân vật Gióng được “dân làng đem đồ ăn thức uống đến tiếp thêm cho Gióng, đem vải đến may quần áo cho Gióng mặc. Lạ lùng thay! Thức ăn đem đến bao nhiêu Gióng ăn hết bấy nhiêu. Quần áo vừa may xong, Gióng mặc đã thấy chật. Thế là phải chắp nối thêm”  còn nhân vật Dóng lại được “tất cả người dân trong vùng người gánh cơm, kẻ gánh thức ăn tới tấp tới nhà Dóng để khao người tráng sĩ trước khi xuất trận”. Như vậy, vai trò của dân làng đối với nhân vật cậu bé là khác nhau. Một bên là những người trực tiếp góp công của để cậu bé Gióng có sức đi đánh giặc, một bên là chỉ tới khao trước khi Dóng lên đường chiến đấu.

Làm sách không thống nhất dễ dẫn đến hiểu sai

Trao đổi về vấn đề này, PGS Phan Huy Dũng (chuyên ngành Lí luận Văn học) cho biết, hiện các nhà khoa học vẫn tranh luận vấn đề này từ nhiều năm nay và chưa đi đến thống nhất. Quan điểm của nhà nghiên cứu Cao Huy Đỉnh trong những công trình nghiên cứu lễ hội Dóng của mình là dùng chữ Dóng. Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Chí Bền - Viện trưởng Viện Văn hóa - Nghệ thuật cũng cho rằng, Dóng cổ hơn Gióng. 

Những truyện dân gian có rất nhiều dị bản khác nhau nên thật khó để khẳng định bản nào đúng nhất và cho tới nay cũng chưa thể tìm ra được đâu là bản gốc của các sáng tác dân gian vì hình thức lưu giữ chủ yếu là truyền miệng. Tuy nhiên, những sách học của học sinh lâu nay vẫn viết là Thánh Gióng thì nên đề là Thánh Gióng. Chuyển từ G sang D dễ khiến người ta bất ngờ, suy luận lung tung, quy kết lung tung, rất không hay. Đành rằng NXB Mỹ thuật có quyền lựa chọn của họ, và rất có thể tác giả phần lời có chủ kiến riêng, nhưng họ không tính đến thói quen tiếp nhận, đặc biệt là của học sinh, PGS Phan Huy Dũng cho biết.

PGS Phan Huy Dũng cũng đề xuất rằng bộ giáo dục cần quản lí chặt chẽ hơn nữa các đầu sách của các nhà xuất bản, nếu không có một quy chuẩn chung cho những sách về truyện dân gian thì sẽ dẫn đến những hiểu nhầm rất lớn của học sinh và cả phụ huynh các em.

Lời khuyên của PGS đến các bậc phụ huynh là nên cẩn trọng trong việc lựa chọn sách cho trẻ. Không phải sách nào đẹp mắt cũng là sách tốt, hãy xem xét thật kỹ trước khi quyết định mua một cuốn sách cho con trẻ.

Lê Thanh
Theo phununews
Phụ nữ và gia Fanpage

Có thể bạn quan tâm